Beben a súa inspiración nas fontes da nosa paisaxe verde e escriben co doce acento do noso propio idioma, o galego, que ten xa mil doce primaveras de historia.
Cantan o que o corazón lles dita e contan como naceu a estirpe do noso sangue. Ven na chuvia papoulas de auga e na noite cumes de estrelas.
A voz dos poetas escóitase con música de mar bravo e de vento de montaña. E cando maio fai que todo floreza sobre esta Terra… rendémoslles homenaxe…
AS LETRAS GALEGAS.
Así é Galicia, a Terra que habitamos.
Dous mares abren o seu horizonte a cinco continentes porque en todos eles viven xentes aquí nadas cando eran tempos de emigración ou exilio. Tamén é patria habitada por homes que preferiron chamarse Simbad e por cuxas veas corre sangue salgado. Por iso o mar é o noso nexo de unión con todos os mundos do planeta.
Ademais, ata a súa verde pel conducen sete camiños polos que chegan xentes de toda raza e condición; camiños santos, camiños reais, camiños de encontro, nos que se respira o aire de dous mil anos de mil culturas diferentes.
Por iso os galegos concedemos unha grande importancia á cultura propia, que herdamos de reis sabios e de poetas capaces de converter a ausencia e o exilio na máis fermosa arte literaria.
Galicia ten idioma propio, nobre e harmonioso, nado para a expresión falada e para as letras, hai mil doce primaveras.
O idioma e as letras nel escritas, son o esencial motivo que nos diferenza como pobo. Por iso, rendémoslles unha grande homenaxe anual, cando en maio florece a primavera e tamén a nova literatura.
A través dela volve rexurdir -como nos tempos difíciles- a forza da Terra. Dela saen as agora doces palabras con sabor a terrón dos campos cultivados.
E recordamos as egrexias figuras que loitaron pola nosa identidade, tributándolles honor. Esta primavera, a Real Academia Galega decidiu distinguir a un nacionalista que destacou tanto no eido político como no empresarial ou o literario. Trátase de Valentín Paz Andrade, creador de Pescanova como empresario; senador, como político e cuxa obra literaria, non moi prolífica, é a que se espera popularizar este ano con esta homenaxe que o distinguirá entre os grandes das Letras Galegas.
“Galegos, meus irmaus, veño de ter co-a morte…
Sin ó agardar, unha vez mais atopo o ventureiro empalme coa vida…
Estóu na singladura do retorno, con ollos recuncantes na alborada…
tímpano a se tremer en libres odas…
pernas reencarnadas para andar os camiños resucitados.
Veño da morte, irmaus, e no fardel, pouco trouxen para vós:
cicatrices de ferro nas palabras…”
“VEÑO DA MORTE”
(Valentín Paz Andrade)
As Letras Galegas celebran cada ano a súa renovada floración.
A Real Academia Galega é a quen lle corresponde elixir a figura literaria á que lle debemos de render tributo, tanto pola súa obra como pola importancia da súa persoa na nosa diferenciación como pobo.
E así o fai desde hai corenta e nove anos, desde hai case medio século.
Rosalía, Pondal e Castelao foron os tres distinguidos nos primeiros anos, en 1963, 1964 e 1965.
Na ampla listaxe de homenaxeados figuran tamén Curros Enríquez, Noriega Varela, Ramón Cabanillas e mesmo o propio rei Afonso X o Sabio.
Nos tempos modernos predomina a xente da “Xeración Nós”, como Otero Pedrayo ou Vicente Risco, pero tamén os brillantes fabuladores da nosa literatura, Blanco Amor e Cunqueiro; ou poetas como Celso Emilio Ferreiro ou Avilés de Taramancos.
A importante listaxe completa de egrexios distinguidos nas Letras Galegas daríanos unha idea aproximada da riqueza creativa do país. E dicimos aproximada porque só se poden premiar aqueles que xa faleceron.
Pero, en contra do que se poida pensar polo título da homenaxe, esta non se centra só nun día, o 17 de Maio; nin sequera nun mes: é todo un ano dedicado a dar a coñecer a obra e a vida do autor distinguido, neste caso Valentín Paz Andrade.